ضرورت احترام به حقوق بشر و خودداری از سرکوب خشونت‌آمیز اعتراضات مسالمت‌آمیز در فرانسه

اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت امور خارجه در پیامی در شبکه ایکس با اشاره به برخورد خشن نیروهای امنیتی فرانسه با اعتراضات دانش‌آموزی، و رویکردهای دوگانه دولت فرانسه در قبال موضوع حقوق بشر، نوشت:

فرانسه در ژانویه ۲۰۲۶ درباره ایران از ضرورت احترام به «تجمع مسالمت‌آمیز بدون ترس از مجازات»، و «خویشتنداری» دولت در قبال تجمع‌کنندگان سخن گفت. مقامات فرانسه حتی با آگاهی از ترغیب به شورش و خشونت در خارج از مرزهای ایران و وجود گزارش حملات مسلحانه به مراکز انتظامی در ایران، از «قیام مسالمت‌آمیز» سخن گفتند.

اکنون در فرانسه اعتراض دانش‌آموزان، «خشونت شهری» خوانده می‌شود؛ وزیر کشور چندان با خویشتنداری موافق نیست و از مداخله سریع و قاطع نیروهای امنیتی و استفاده از زور برای برقراری نظم سخن می‌گوید و دولت نیز «دستکاری سیاسی» و نقش‌آفرینی جریان‌های چپ افراطی را عامل ناآرامی‌ها معرفی می‌کند. .

روشن است که خشونت علیه پلیس، آتش‌زدن و تخریب اموال عمومی قابل دفاع نیست و دولت موظف به برقراری امنیت و نظم عمومی است. اما تناقض در جای دیگری است: چرا همان رفتارها و همان معیارها، وقتی معترض در ایران است، یک‌گونه تفسیر می‌شود و وقتی معترض در فرانسه است، به گونه‌ای دیگر؟!

مشکل، اعتراض نیست؛ مشکل، دوگانه‌شدن معیارها است. حقوق بشر و حق اعتراض اگر اصل‌اند، نباید با جغرافیای معترض تغییر کنند.

En janvier 2026, la France a appelé l’Iran à garantir le « droit de manifester pacifiquement sans crainte de représailles » et à faire preuve de retenue dans sa réponse aux manifestations. Malgré les appels à la révolte lancés depuis l’étranger et les informations faisant état d’attaques armées contre des centres et des forces de sécurité en Iran, le ministre français des Affaires étrangères a même parlé d’une « révolte pacifique ». Aujourd’hui, en France, les manifestations de lycéens sont décrites comme des « violences urbaines ». Le ministre de l’Intérieur semble beaucoup moins enclin à la retenue et appelle à une intervention rapide et à l’usage de la force pour rétablir l’ordre. Le gouvernement évoque également une « manipulation politique » et le rôle des mouvements d’extrême gauche. Il est évident que les violences contre la police, les incendies volontaires et les dégradations de biens publics ne peuvent être justifiés, et que l’État a le devoir de maintenir et de rétablir la paix et l’ordre public. Mais la contradiction se situe ailleurs : pourquoi les mêmes comportements et les mêmes critères sont-ils interprétés d’une manière lorsque le manifestant se trouve en Iran, et d’une autre lorsqu’il se trouve en France ? Le problème n’est pas la contestation ; le problème est le deux poids, deux mesures. Si les droits humains et le droit de manifester sont des principes universels, leur définition ne devrait pas changer en fonction de la géographie du manifestant.

— Esmaeil Baqaei (@IRIMFA_SPOX) October 6, 2026